Wat is een metafoor?

Wat is een metafoor?

Een metafoor is een stijlfiguur die twee dingen vergelijkt die niet op elkaar lijken, zonder 'zoals' of 'als' te gebruiken. Het is een manier om een levendig beeld te creëren of een diepere betekenis over te brengen door het ene in termen van het andere te beschrijven. 'Haar glimlach is een zonnestraal' is bijvoorbeeld een metafoor die een glimlach vergelijkt met zonlicht en de warmte en helderheid ervan benadrukt.

De metafoor is een van de meest geliefde stijlfiguren. Het is heerlijk om vergelijkingen te bedenken en te experimenteren met de mate waarin bepaalde vergelijkingen in het verhaal passen. Dit kan je ook heel goed meenemen in het dagelijkse leven. Zou je de zon die in de zee zakt, bijvoorbeeld kunnen vergelijken met een voetbal? Hierbij is het ook van belang dat je erover nadenkt of de vergelijking wel in je verhaal past. Zo kan je de felrode kleur van tomaat, vergelijken met bloed. Maar de gedachte aan bloed wekt een lugubere sfeer op. Wil je die sfeer oproepen in je verhaal, of is dat helemaal niet de bedoeling?

Het woord van de mens is als een gebarsten ketel waarop je een wijsje trommelt, waarmee je nog net een beer aan het dansen krijgt, terwijl je de sterren zou willen ontroeren. – Gustave Flaubert, Madame Bovary

Sfeer

Metaforen kunnen verschillende sferen en gevoelens oproepen. Zo kan de zee erbij liggen als een woelige oude dame, maar ook rustig als een slapend kind. Denk erover na welke sfeer je op wil wekken met je vergelijking, en of de vergelijking niet te ver getrokken is. Zo werd bijvoorbeeld ooit geschreven ‘de zon lost op tegen de horizon als een asprine’, die vergelijking is naar mijn mening te ver getrokken, omdat een aspirine op een andere manier oplost dan de zon in de horizon zakt en je het beeld daarmee volledig uit zijn of haar context trekt. 

Origineel

De schrijver Rupert Thomson schrijft over een landerig persoon die tegen de muur leunt dat hij zich ‘als een pleister van de muur moet lostrekken’. Dit is een origineel beeld, dat je nog nooit gehoord hebt, maar toch zie je het zo voor je. Een goedgekozen metafoor scheelt vaak alinea’s aan uitleg. Zoals men zegt dat een foto duizend woorden spreekt, kan een vergelijking een beeld scheppen dat boekdelen vertelt. Let wel op dat een metafoor er is ter verduidelijking, niet om iets te versieren en al helemaal niet om iets te verhullen.  Een goede metafoor heeft als resultaat dat je de twee dingen die vergeleken worden, vanaf nu altijd met elkaar in verband brengt.

Oefening

Probeer deze zinnen af te maken met een sterke, beeldende metafoor. 

  1. Blauwe verf verspreidde zich over de weg als...
  2. Een spin onder het tapijt is als...
  3. Graffiti versiert het verlaten gebouw als...
  4. De dobbelsteen rolde naar Veronica als...
  5. Een kind in.... is als een .... in ....
  6. De mist rolde door de kogelgaten in het autoraam als....
  7. Ze hield haar leven in handen alsof...
  8. Lacey gooide de koffie achterover alsof....
  9. De bewaker liep door de lobby alsof....
Reactie plaatsen